कलैया, बारा ।
बारा जिल्लाको निर्वाचन क्षेत्र नं. १ अहिले राजनीतिक रूपमा निकै चासोको केन्द्र बनेको छ। पछिल्ला तथ्यांक र उम्मेदवारहरूको संरचना हेर्दा यहाँको चुनाव केवल दलगत प्रतिस्पर्धामा सीमित नरही सामुदायिक प्रतिनिधित्व, मत विभाजन र रणनीतिक गणनाको बहसमा प्रवेश गरिसकेको देखिन्छ।
उपलब्ध विवरण अनुसार बारा निर्वाचन क्षेत्र नं. १ को कुल मतदाता संख्या १ लाख २० हजार ३ सय २७ रहेको छ। यस अन्तर्गत
प्रदेशसभा क्षेत्र नं. १ (क) मा ६६ हजार ३ सय ५० मतदाता
प्रदेशसभा क्षेत्र नं. १ (ख) मा ५३ हजार ९ सय ७७ मतदाता रहेका छन्।
पहाडी समुदायको बलियो उपस्थिति : एमाले, कांग्रेस र ‘घण्टी’
यस निर्वाचन क्षेत्रमा पहाडी समुदायको मतलाई परम्परागत रूपमा नेकपा एमाले, नेपाली कांग्रेस र घण्टी चिन्ह (रास्वपा) का उम्मेदवारहरू बलियो रूपमा तान्न सक्ने पक्षका रूपमा हेरिँदै आएको छ। यही कारणले यी दलका उम्मेदवारहरू अहिले देशभर चर्चाको विषय बनेका छन्।
विशेषगरी, शहरी तथा अर्धशहरी क्षेत्रमा शिक्षित युवा, मध्यम वर्ग र सरकारी सेवा पृष्ठभूमिका मतदाताहरूमा यी दलहरूको प्रभाव देखिन्छ।
मधेशी समुदायबाट सीमित उम्मेदवारी, तर गहिरो प्रभाव
यता, मधेशी समुदायको तर्फबाट भने केवल दुई जना उम्मेदवार मैदानमा रहेको देखिन्छ। तीमध्ये जनमत पार्टीका उम्मेदवार ले अपनाएको समावेशी रणनीतिका कारण निर्वाचन क्षेत्रमा नयाँ राजनीतिक तरंग सिर्जना भएको छ।
जनमत पार्टीले समानुपातिक सोच र सामुदायिक सन्तुलन लाई प्राथमिकतामा राख्दै उम्मेदवारी व्यवस्थापन गरेको भन्दै राजनीतिक वृत्तमा चर्चा चुलिएको छ। विशेषगरी मुस्लिम समुदायलाई समेत प्रतिनिधित्व हुने गरी उम्मेदवारी खडा गरिनु जनमत पार्टीको मुख्य विशेषता बनेको छ।
मुस्लिम समुदायको मत : निर्णायक २२ हजार
सांख्यिक विश्लेषण अनुसार मात्र मुस्लिम समुदायको मत संख्या करिब २२ हजारको हाराहारीमा रहेको देखिन्छ। यदि यो मत एकीकृत रूपमा परिचालित भयो भने, यो संख्या कुनै पनि उम्मेदवारका लागि निर्णायक शक्ति बन्न सक्ने राजनीतिक विश्लेषकहरू बताउँछन्।
अन्य मधेशी समुदायबाट सम्भावित समर्थन
त्यसैगरी, कानु, कलवार, यादव, कुशवाहा लगायत अन्य मधेशी समुदायहरूबाट पनि जनमत पार्टीले उल्लेखनीय समर्थन पाउने अनुमान गरिएको छ।
राजनीतिक जानकारहरूका अनुसार, यी समुदायहरूबाट प्रत्येक समुदायबाट न्यूनतम ५ हजार मत तान्न सकिएको खण्डमा मात्र पनि करिब २० हजार मत जनमत पार्टीको खातामा जोडिन सक्छ।
४२ हजार मतको आधार : जितको बलियो सम्भावना
मुस्लिम समुदायबाट अनुमानित २२ हजार मत र अन्य मधेशी समुदायबाट सम्भावित २० हजार मत जोड्दा जनमत पार्टीका उम्मेदवारले कम्तीमा ४२ हजार मत सुरक्षित गर्न सक्ने आकलन गरिएको छ।यो संख्या हाल प्रतिस्पर्धामा रहेका अन्य उम्मेदवारहरूका लागि गम्भीर चुनौतीको रूपमा हेरिएको छ।
डाक्टर कमरुल्लाह अंसारी : सबैका साझा, इमानदार र सरल उम्मेदवार कसरी ?
जनमत पार्टीका उम्मेदवार डाक्टर कमरुल्लाह अंसारी केवल राजनीतिक हिसाबले मात्र होइन, सामाजिक छवि र व्यक्तिगत व्यवहारका कारण पनि बारा निर्वाचन क्षेत्र नं. १ मा सबै समुदायका साझा उम्मेदवारको रूपमा उभिन सफल देखिन्छन्।
स्थानीयवासीका अनुसार डा. अंसारी समाजमा नेक, इमानदार, सरल र सबैलाई सम्मानपूर्वक व्यवहार गर्ने व्यक्तित्व का रूपमा परिचित छन्। उनी कहिल्यै आफूलाई ठूलो देखाउने, पद वा हैसियतको घमण्ड गर्ने स्वभावका छैनन्। बरु, सामान्य किसान, मजदुर, युवा, महिला, मुस्लिम तथा गैर–मुस्लिम सबै समुदायसँग समान दूरी र समान व्यवहार गर्ने नेता भएको जनताको बुझाइ छ।
राजनीतिमा देखिने अहंकार, विभेद र शक्ति प्रदर्शनभन्दा टाढा रहेर उनले सामाजिक सेवामार्फत पहिचान बनाएको बताइन्छ। स्वास्थ्य सेवा, सामाजिक सहयोग र आपतकालीन अवस्थामा बिना प्रचार सहयोग गर्ने उनको बानीले गर्दा उनीप्रति विश्वास र सम्मान अझ बलियो बनेको स्थानीय बुद्धिजीवीहरू बताउँछन्।
यही सरलता, इमानदारी र सबैलाई साथ लिएर हिँड्ने स्वभावका कारण डाक्टर कमरुल्लाह अंसारीलाई केवल मुस्लिम समुदायको मात्र नभई कानु, कलवार, यादव, कुशवाहा, पहाडी समुदाय र अन्य वर्गका मतदाताहरूले पनि ‘आफ्नो उम्मेदवार’ का रूपमा लिन थालेका छन्।
राजनीतिक विश्लेषकहरू भन्छन्—
“आजको मतदाताले ठूलो भाषणभन्दा ठूलो मन खोजिरहेको छ, र डा. कमरुल्लाह अंसारीको छवि त्यही विश्वासमा खरो उत्रिएको देखिन्छ।”
यस अर्थमा, जनमत पार्टीको उम्मेदवारी केवल दलगत प्रतिस्पर्धा नभई सदाचार, समावेशिता र साझा नेतृत्वको प्रतीक का रूपमा बारा निर्वाचन क्षेत्र नं. १ मा स्थापित हुँदै गएको देखिन्छ।
निष्कर्ष
समग्रमा हेर्दा, बारा निर्वाचन क्षेत्र नं. १ मा यसपटकको चुनाव दलभन्दा बढी समुदाय, प्रतिनिधित्व र समावेशीताको बहस मा केन्द्रित हुँदै गएको देखिन्छ। जनमत पार्टीले सबै वर्ग र समुदायलाई सम्मानका साथ समेट्ने नीति अपनाएको दाबी गर्दै आएको छ, र यही कारणले विभिन्न समुदायबाट समान रूपमा मत आकर्षित गर्न सफल भएको बताइन्छ।
